Wat is een radiotherapeut?
Een radiotherapeut is een medisch specialist die kanker behandelt met bestraling. Radiotherapie gebruikt hoge doses ioniserende straling om kankercellen te vernietigen en tumoren te verkleinen. Een radiotherapeut werkt nauw samen met oncologen, chirurgen en radiologen in een multidisciplinair oncologisch consult (MOC). Op Radiotherapie werkt door het DNA van kankercellen te beschadigen, zodat ze niet meer kunnen delen en uiteindelijk afsterven. Gezonde cellen herstellen zich beter van stralingsschade dan kankercellen. De bestraling wordt zeer precies toegediend via een lineaire versneller, zodat de tumor een hoge dosis krijgt en het omliggende gezonde weefsel zoveel mogelijk wordt gespaard. De behandeling zelf is pijnloos en duurt enkele minuten per sessie. Vooraf wordt een CT-scan gemaakt voor de planning en worden markeringspunten op de huid getekend voor een correcte positionering. Dit is de meest voorkomende vorm. Je ligt op een behandeltafel terwijl een lineaire versneller straling van buitenaf op de tumor richt. De behandeling is pijnloos en je voelt niets. Je krijgt meestal 5 tot 35 sessies, afhankelijk van het type kanker, de grootte en de locatie. Elke sessie duurt 15 tot 30 minuten, waarvan de bestraling zelf slechts enkele minuten. Na de sessie kan je gewoon naar huis. Tijdens de bestraling worden regelmatig beelden gemaakt om de positie van de tumor te controleren. Dit is extra belangrijk bij tumoren die bewegen met de ademhaling, zoals longtumoren of levertumoren. IGRT verhoogt de precisie aanzienlijk en vermindert de bijwerkingen op omliggend weefsel. IMRT is een geavanceerde techniek waarbij de stralingsbundels vanuit verschillende hoeken en met verschillende intensiteiten worden toegediend. Hierdoor kan de dosis precies rond de tumor worden gevormd, zoals een 3D-reliëf dat perfect past. Gezond weefsel wordt maximaal gespaard. IMRT is de standaard voor de meeste bestralingen in België. Bij brachytherapie wordt een stralingsbron tijdelijk of permanent in het lichaam geplaatst, vlakbij de tumor. Deze techniek wordt gebruikt bij baarmoederhalskanker, prostaatkanker en sommige huidtumoren. Omdat de straling heel dicht bij de tumor zit, is de dosis zeer hoog op de tumor en laag op omliggend weefsel. Een nieuwere techniek die gebruikmaakt van protonen in plaats van fotonen. Protonentherapie is preciezer en geeft nog minder straling aan omliggend weefsel. Het wordt in België vooral gebruikt voor specifieke tumoren bij kinderen en zeldzame tumoren. De enige protonencentra in België zijn in Louvain-la-Neuve en Gent. Bijwerkingen hangen af van het bestraalde gebied. De meest voorkomende bijwerking is vermoeidheid, die optreedt na enkele weken behandeling en nog weken tot maanden kan aanhouden. Andere bijwerkingen zijn: huidirritatie (roodheid, droogheid, vervelling), haaruitval op het bestraalde gebied, slikklachten bij hoofd-halsbestraling, diarree bij buikbestraling, droge mond bij speekselklierbestraling. De meeste bijwerkingen verdwijnen binnen weken tot maanden na de behandeling. De radiotherapeut en verpleegkundigen geven je advies over hoe je met bijwerkingen kan omgaan. Radiotherapie wordt in België volledig terugbetaald via het RIZIV. De geavanceerde technieken zoals IMRT, IGRT en VMAT worden eveneens terugbetaald. Je betaalt enkel het remgeld voor het ziekenhuisverblijf en de consultaties bij de radiotherapeut en de oncologen. Nee, de bestraling zelf is volledig pijnloos. Het voelt als een gewone röntgenfoto. Je hoort wel een zoemend geluid van de machine. Bij uitwendige bestraling niet. Je kan gewoon contact hebben met familie en vrienden. Bij brachytherapie kan je tijdelijk licht radioactief zijn en krijg je voorzorgsmaatregelen mee. Gemiddeld 3 tot 7 weken, met dagelijkse sessies van maandag tot vrijdag. In het weekend is er geen bestraling. Medische disclaimer: Deze informatie is bedoeld ter algemene educatie en vervangt geen medisch consult. Raadpleeg steeds een arts of specialist voor persoonlijk advies bij gezondheidsklachten.Hoe werkt bestraling?
Verschillende soorten bestraling
Uitwendige bestraling (EBRT)
Beeldgestuurde radiotherapie (IGRT)
Intensiteitsgemoduleerde radiotherapie (IMRT)
Brachytherapie (inwendige bestraling)
Protonentherapie
Bijwerkingen van radiotherapie
Wanneer wordt radiotherapie toegepast?
Kosten en terugbetaling
Veelgestelde vragen (FAQ)
Doet bestraling pijn?
Ben ik radioactief na bestraling?
Hoe lang duurt een bestralingskuur?
Bronnen