Wat is een zwangerschapsecho en wat is de rol van de radioloog?
Een zwangerschapsecho, ook wel echografie of sonografie genoemd, is een medisch beeldvormend onderzoek dat gebruikmaakt van hoogfrequente geluidsgolven om de foetus en de baarmoeder in beeld te brengen. Hoewel deze echo’s vaak door een gynaecoloog of verloskundige worden uitgevoerd, is de radioloog de specialist die gespecialiseerd is in het beoordelen van medische beelden en wordt ingeschakeld voor complexere onderzoeken of bij afwijkende bevindingen.
Echografie tijdens de zwangerschap is veilig, pijnloos en gebruikt geen ioniserende straling, in tegenstelling tot röntgenonderzoek. Het is een essentieel onderdeel van de prenatale zorg en wordt routinematig aangeboden op verschillende momenten tijdens de zwangerschap. Een radioloog kan worden geconsulteerd voor een gespecialiseerd echografisch onderzoek, zoals een doppler-echo van de placenta of een advanced foetal echo bij vermoeden van afwijkingen.
Wanneer worden zwangerschapsecho’s gemaakt?
In België worden er standaard drie echografieën aanbevolen tijdens een normale zwangerschap. De eerste echo vindt plaats tussen 8 en 12 weken zwangerschap en wordt gebruikt om de uitgerekende datum te bepalen, de hartactie te controleren en het aantal foetussen vast te stellen.
De derde echo is de structurele echo of 20-weken-echo, die plaatsvindt tussen 18 en 22 weken. Dit is een uitgebreid onderzoek waarbij de radioloog of gynaecoloog de foetus systematisch controleert op structurele afwijkingen. Alle belangrijke organen worden bekeken: de hersenen, het hart, de longen, de nieren, de maag, de darmen, de ledematen en de wervelkolom. Ook de placenta, de hoeveelheid vruchtwater en de ligging van de foetus worden beoordeeld.
Gespecialiseerd echografisch onderzoek door de radioloog
Wanneer de routine-echo’s afwijkende bevindingen tonen of wanneer er een verhoogd risico is op aangeboren afwijkingen, kan de radioloog een gespecialiseerd echografisch onderzoek uitvoeren. Dit wordt een advanced foetal echo of targeted imaging for foetal anomalies genoemd. Tijdens dit onderzoek wordt de foetus nog gedetailleerder bekeken, vaak in een academisch centrum met hoogwaardige echografieapparatuur.
Daarnaast kan de radioloog een doppler-echo uitvoeren om de bloeddoorstroming in de navelstreng, de placenta en specifieke foetale bloedvaten te beoordelen. Dit onderzoek is belangrijk bij groeivertraging van de foetus, pre-eclampsie of vermoeden van placenta-insufficiëntie.
Veiligheid van echografie
Echografie wordt al meer dan 50 jaar gebruikt in de verloskunde en wordt beschouwd als een zeer veilige techniek voor zowel moeder als kind. In tegenstelling tot röntgenstralen of CT-scans maakt echografie gebruik van geluidsgolven en niet van ioniserende straling. Medische richtlijnen raden aan om echografieën alleen om medische redenen te laten uitvoeren.
Disclaimer: Dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden en vervangt geen medisch advies. Bij vragen over echografisch onderzoek tijdens de zwangerschap raadpleeg je best je gynaecoloog of huisarts.
